Ewa von Tiele Winckler – Matka ubogich

Pochodziła z jednej z najbogatszych rodzin regionu , porzuciła jednak komfortowe życie, by zamieszkać w małym drewnianym domku. Cały czas niosła pomoc ubogim i potrzebującym. Założyła zakon, a jej dzieło przetrwało do dnia dzisiejszego.

Waleska Anna Katarzyna Adelajda Maria Elżbieta Ewa von Tiele Winckler urodziła się 31 października 1866 roku, w zamku w Miechowicach (dzisiejsza dzielnica Bytomia). Była ósmą z dziewięciorga dzieci Waleski i Huberta von Tiele Winckler, właścicieli olbrzymiego majątku jaki odziedziczyli po Franzu Wincklerze, znanym górnośląskim przemysłowcu.

Ewa była wychowywana w wierze katolickiej. W wieku 13 lat zmarła jej matka. 3 lata później przeszła na luteranizm, który z kolei był wiarą jej ojca. Już w dzieciństwie była bardzo wrażliwa, szczególnie wzruszała ją niedola dzieci w biednych rodzinach. Dostrzegała też kontrast pomiędzy swoim bogatym światem, mieszkała w zamku, a warunkami życia ubogiej ludności Śląska.

W 1884 roku została konfirmowana w Berlinie, złożyła wtedy ślubowanie, że całe swoje życie poświęci służbie dla ludzi chorych, samotnych i potrzebujących opieki, a zwłaszcza dzieci. 2 lata później udała się do Bethel, koło Bielefeld, gdzie odbyła ośmiomiesięczne przygotowanie do służby diakonackiej (czyli do bycia protestancką siostrą zakonną).Uczyła się też wiedzy pielęgniarskiej oraz przygotowywała do pracy charytatywnej.

Zaangażowanie Ewy w niesienie pomocy biednym budziło sprzeciw jej ojca. Z czasem udało się przekonać go do własnych racji i to na tyle dobrze, że po powrocie Ewy z Bethel, wydzielono w miechowickim zamku część pomieszczeń na wydawanie posiłków dla ubogich i na prowadzenie szwalni dla zaniedbanych dziewcząt. Nazywano to miejsce „Schroniskiem Ewy”.

29 września 1890 roku otrzymała od ojca w darze dom opieki „Ostoja Pokoju”, który powstał w Miechowicach. Już pod koniec tego samego roku znalazło w nim schronienie 40 potrzebujących kobiet i dzieci. Ewa była tutaj opiekunką, sprzątaczką, kucharką i pielęgniarką. Pomagało jej kilka wolontariuszek. Na utrzymanie schroniska otrzymywała 3000 marek, będących częścią odsetek od kapitału stanowiącego spadek rodzinny. Z czasem kwota ta wzrosła do 12 tys. marek.

W 1893 roku Ewa przyjęła święcenia diakonackie. W tym czasie Ostoja Pokoju cały czas się rozrastała i po latach doczekała się kompleksu 28 budynków. Każdy kolejny dom otrzymywał imię jak: Cisza Syjonu, Elim, Świętość Pana, Kraina Łaski, itd. Do pracy Ewa sprowadziła tutaj siostry diakonise, założyła nowe zgromadzenie i sama opracowała jego statut. Na terenie kompleksu wybudowała jeszcze szpital, dom opieki, kościół i plebanię oraz dom wypoczynkowy dla sióstr. Poza Miechowicami Matka Ewa prowadziła 40 domów dla bezdomnych.

Domek Matki Ewy w Miechowicach

Od 1895 roku przebywała ponownie w Bethel, gdzie objęła funkcję przełożonej tamtejszych diakonis. Do Miechowic wróciła w 1901 roku, od 1902 zamieszkała w małym drewnianym domku, który znajdował się rzecz jasna na terenie Ostoi Pokoju. Nad jego wejściem kazała umieścić napis: „Własność Jezusa Chrystusa”. Żyła tu wręcz w ascetycznych warunkach.

W 1908 roku jej diakonat rozpoczął pracę misyjną. Ośrodkiem kształcenia diakonis w tym kierunku był znajdujący się na terenie Ostoi Pokoju dom „Cisza Syjonu”. Z niego siostry rozjeżdżały się do placówek w 18 krajach, na różnych kontynentach, między innymi do: Norwegii, Egiptu, Chin, Indii, Gwatemali. Pracowały w przedszkolach, szpitalach, domach wychowawczych, czy duszpasterstwie więziennym. Uratowały tysiące ludzi, a Ostoja Pokoju stała się sławna na całym świecie.

Poza działalnością społeczną Ewa von Tiele Winckler była utalentowaną poetką i autorką wielu książek o tematyce religijnej i wspomnieniowej. Napisała również zbiór wierszy „Soli Deo”, składający się z 40 utworów, a od 1913 roku wydawała czasopismo: „W służbie Króla”.

W 1925 roku w Miechowicach schronienie znajdowało ponad 2 tys. biednych, osieroconych i bezdomnych dzieci. Pomoc otrzymywali tam wszyscy potrzebujący. W tym czasie udzielało jej już około 600 diakonis.

Matka Ewa zmarła 21 czerwca 1930 roku w Miechowicach. Została pochowana w grobie, na terenie Ostoi Pokoju. Na nagrobku kazała wyryć napis: „Ancilla Domini 1866-1930” co znaczy Służebnica Pańska. Jej dzieło przetrwało do 1951 roku. Wtedy władze komunistyczne zlikwidowały ośrodek, przekształcając go w dom dziecka im. Józefa Lompy. Większość sióstr wyjechała stąd zaraz po zakończeniu drugiej wojny światowej, do ośrodków w Heligengrabe i Freundenburgu w Niemczech, gdzie zgromadzenie przetrwało do dni dzisiejszych.

Ewa von Tiele Winckler jest na pewno postacią niezwykłą w naszej śląskiej historii. Urodziła się w jednym z najbogatszych domów w regionie. Mogła spokojnie i dostatnio żyć. Porzuciła jednak komfort mieszkania w zamku, by nieść pomoc ubogim i potrzebującym, a szczególnie dzieciom. Z wspaniałej rezydencji przeniosła się do malutkiego drewnianego domku. W swoim życiu dokonała jednak bardzo wiele, a jej dzieło przetrwało do dzisiaj.